Sala widowiskowo-kinowa „Ugorek” (obecnie: Centrum Sportowo-Edukacyjne „SkakAnka”)

Osiedle Ugorek należy do grupy osiedli wzniesionych w Krakowie po 1956 roku, reprezentujących nurt modernizmu, z urbanistyką bazującą na zasadach Karty Ateńskiej. Było to pierwsze wielkoskalowe osiedle zrealizowane w formie spółdzielczej – za inwestycję odpowiadała Spółdzielnia Mieszkaniowa „Wspólnota”. Realizacja osiedla Ugorek była elementem szerszej strategii planistycznej lat 60. XX wieku polegającej na zintegrowaniu centrum Krakowa z Nową Hutą. Na wschód od Krakowa, poza osiedlami Ugorek i Wieczysta, wzniesiono osiedla Nowogrzegórzecka oraz Dąbie; na zachód od Huty – osiedla w Bieńczycach i na Wzgórzach Krzesławickich. Ważnym elementem tych wielkoskalowych inwestycji była infrastruktura publiczna: budynki szkół i przedszkoli, przychodnie oraz pawilony handlowo-usługowe.

Przy głównym deptaku zrealizowano funkcjonalne centrum osiedla: przedszkole, parterowe pawilony handlowo-usługowe (z osiedlową świetlicą oraz sklepem SAM), a także salę widowiskowo-kinową „Ugorek” (obecnie Centrum Sportowo-Edukacyjne „SkakAnka”). Na obrzeżach, w północno-zachodnim narożniku osiedla, wybudowano jeden z pierwszych w Krakowie piętrowych parkingowców.

Budynek sali widowiskowo-kinowej wyróżnia się ekspresyjnym, rzeźbiarskim kształtem.  Efekt ten osiągnięto głównie dzięki konstrukcji szkieletowej, „motylkowej” formie stropodachu (typ DZ-5) i zwężającym się ku krawędziom gzymsom. Znaczne wysunięcie dachu poza lico ścian w połączeniu z rozległymi, geometrycznymi przeszkleniami wzmocniło głębię światłocienia. W pierwotnym projekcie Anny Sierosławskiej na elewacjach miały się znaleźć akcenty plastyczne: wykonane farbą emulsyjną detale w „kolorze rudym” oraz reprezentacyjna, wielkoformatowa kompozycja plastyczna na południowej ścianie, która wraz z przeszkleniami miała pełnić tło dla (niezachowanych) schodów tarasowych i centralnego skweru. Ze względów oszczędnościowych ostatniego detalu nie wykonano.

Obrys budynku odzwierciedla dwa zwrócone do siebie trapezy, z których jeden odpowiada obrysowi sali widowiskowej z zasceniem, drugi oddaje kształt strefy wejściowej z foyer, szatnią, toaletą, bufetem, kawiarnią oraz pomieszczeniem gospodarczym (zamienionym na pomieszczenie operatora). Projekt zakładał częściowe podpiwniczenie z podpodłogowym systemem grzewczym.

W pamięci mieszkańców kino Ugorek utrwaliło się jako przestrzenny zwornik oraz katalizator życia społecznego. Sala wzbogacona o funkcję kinową przyciągała w weekendy rzesze widzów także z sąsiedniego osiedla Wieczysta. Kolejki do kina były tu częstym zjawiskiem, a czerwone fotele początkiem głębszych relacji. Wspomina mieszkanka osiedla „Kwitło tu życie towarzyskie. Raz chłopak, który mi się podobał, przyszedł na ten sam seans. Później, po spotkaniu w tym kinie, napisał do mnie list”. Na ekranie gościli bohaterowie francuskich komedii, filmów familijnych i westernów: Lassie, Winnetou i Fantomas. Mieszkańcy, zapytani o wyposażenie, wspominali czerwone, tapicerowane fotele, przesuwną kurtynę oraz ściany wygłuszane czymś na wzór „wytłoczek z jajek”.

Po zmianach ustrojowych 1989 roku i podziale S.M. Wspólnota na mniejsze spółdzielnie, sala przestała pełnić funkcję osiedlowego kina. Przez lata zmieniała ją: była przez chwilę pubem, następnie jednym z większych sklepów z odzieżą używaną. „Po ubrania chodziło się do Kina” – żartują mieszkańcy. Po latach nieużytkowania i braku dostatecznych środków na remont w 2011 roku przeprowadzono pierwsze zaawansowane prace remontowe, m.in. wymieniono ślusarkę okienną. We współpracy z nową najemczynią udało się zachować część oryginalnego wyposażenia: scenę z dębową klepką, karnisze i prowadnice z mechanizmem opuszczania kurtyny, a także podwieszany sufit wykonany z siatki ogrodowej, wykończony grubym, cementowym natryskiem. O dawnej roli tego miejsca przypominają też rekwizyty odtworzone przez obecną najemczynię.

Dziś znajduje się tu Centrum Sportowo-Edukacyjnego „SkakAnka”. Po dostosowaniu dawnej części widowiskowej do celów sportowych i wyposażeniu jej w ścianę wspinaczkową, prowadzone są zajęcia dla dzieci z całego miasta. Dawne foyer pełni funkcję poczekalni oraz nieodpłatnego miejsca spotkań, z którego chętnie korzystają mieszkańcy osiedla.