Szkoła Podstawowa nr 29 im. Jana Matejki
1957–1959
ul. Edwarda Dembowskiego 12
Informacje o obiekcie
Pierwszy po zakończeniu drugiej wojny światowej budynek nowej szkoły na terenie Podgórza powstał w 1959 roku, w symbolicznym miejscu, nieopodal romańskiego kościoła pw. Św. Benedykta i kopca Krakusa. W miejscu naznaczonym tragedią Getta i nieopodal dawnego obozu koncentracyjnego w Płaszowie był symbolem nowego początku. Budynek Szkoły Podstawowej nr 29 imienia Jana Matejki przy ulicy Edwarda Dembowskiego 12 należy do najwcześniejszych przykładów sięgania po wzory modernistyczne w budownictwie szkolnym na terenie Krakowa; do 1956 roku przeważały formy monumentalne, bliskie zasadom realizmu socjalistycznego. Po przełomie politycznym porzucono zwarte, wielokondygnacyjne bryły na rzecz niedużych pawilonów połączonych przeszklonymi korytarzami. W Krakowie promotorem tego typu nowych rozwiązań był Józef Gołąb, architekt związany z Miastoprojektem Kraków. Na początku dekady zaprojektował kilka budynków szkół utrzymanych w duchu socrealizmu, np. Szkołę Podstawową nr 7 przy ulicy Władysława Spasowskiego 8 i Liceum Ogólnokształcące nr 8 przy ulicy Grzegórzeckiej 24.
Na tym tle przygotowany zaledwie kilka lat później projekt dla Podgórza zaskakuje lekkością i śmiałością w sięganiu po nowoczesne rozwiązania. Kompozycję budynku tworzą cztery podłużne i równolegle ustawione dwukondygnacyjne pawilony. Łączy je wspólny korytarz, w którym na obu kondygnacjach zastosowano gęsty rytm portfenetrów. Elewacje pawilonów wypełniają identyczne, obszerne przeszklenia. Frontowy pawilon umiejscowiono od zachodu, od strony ulicy Edwarda Dembowskiego. Wyróżnia go wykusz nad wejściem oraz bryła wydłużona w kierunku północnym. Skrajny, zachodni pawilon również został wydłużony, tym razem w kierunku południowym. Zastosowane w tym projekcie rozwiązania już niedługo Józef Gołąb mógł wykorzystać w projekcie Szkoły Podstawowej nr 87 imienia Henryka Jordana, tzw. tysiąclatki zrealizowanej na osiedlu Teatralnym w Nowej Hucie. Na początku XXI wieku budynek w Podgórzu przeszedł modernizację, wymieniono okna, elewacje pomalowano na jednolity biały kolor.
Architektura więzi społecznych
Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1
Szkoła Podstawowa nr 39 im. Bartosza Głowackiego
XVI Liceum Ogólnokształcące im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego
Szkoła Podstawowa nr 7 imienia Wojska Polskiego
Projekt jest organizowany i sfinansowany w ramach programu wspierania działalności podmiotów sektora kultury i przemysłów kreatywnych na rzecz stymulowania ich rozwoju, realizowany w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).
Zadanie realizowane jest dzięki wsparciu Unii Europejskiej w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, Inwestycji A2.5.1: Program wspierania działalności podmiotów sektora kultury i przemysłów kreatywnych na rzecz stymulowania ich rozwoju.