Korzystając z tej witryny, zgadzasz się na korzystanie z plików cookie. Możesz zmienić ustawienia dotyczące plików cookie w dowolnym momencie, a także dowiedzieć się więcej na ich temat
Akceptuj Czytaj więcej

Szkoła Podstawowa nr 29 im. Jana Matejki

Autorzy:

Józef Gołąb

Realizacja:

1957–1959

Adres:

ul. Edwarda Dembowskiego 12

Informacje o obiekcie

Pierwszy po zakończeniu drugiej wojny światowej budynek nowej szkoły na terenie Podgórza powstał w 1959 roku, w symbolicznym miejscu, nieopodal romańskiego kościoła pw. Św. Benedykta i kopca Krakusa. W miejscu naznaczonym tragedią Getta i nieopodal dawnego obozu koncentracyjnego w Płaszowie był symbolem nowego początku. Budynek Szkoły Podstawowej nr 29 imienia Jana Matejki przy ulicy Edwarda Dembowskiego 12 należy do najwcześniejszych przykładów sięgania po wzory modernistyczne w budownictwie szkolnym na terenie Krakowa; do 1956 roku przeważały formy monumentalne, bliskie zasadom realizmu socjalistycznego. Po przełomie politycznym porzucono zwarte, wielokondygnacyjne bryły na rzecz niedużych pawilonów połączonych przeszklonymi korytarzami. W Krakowie promotorem tego typu nowych rozwiązań był Józef Gołąb, architekt związany z Miastoprojektem Kraków. Na początku dekady zaprojektował kilka budynków szkół utrzymanych w duchu socrealizmu, np. Szkołę Podstawową nr 7 przy ulicy Władysława Spasowskiego 8 i Liceum Ogólnokształcące nr 8 przy ulicy Grzegórzeckiej 24.

Na tym tle przygotowany zaledwie kilka lat później projekt dla Podgórza zaskakuje lekkością i śmiałością w sięganiu po nowoczesne rozwiązania. Kompozycję budynku tworzą cztery podłużne i równolegle ustawione dwukondygnacyjne pawilony. Łączy je wspólny korytarz, w którym na obu kondygnacjach zastosowano gęsty rytm portfenetrów. Elewacje pawilonów wypełniają identyczne, obszerne przeszklenia. Frontowy pawilon umiejscowiono od zachodu, od strony ulicy Edwarda Dembowskiego. Wyróżnia go wykusz nad wejściem oraz bryła wydłużona w kierunku północnym. Skrajny, zachodni pawilon również został wydłużony, tym razem w kierunku południowym. Zastosowane w tym projekcie rozwiązania już niedługo Józef Gołąb mógł wykorzystać w projekcie Szkoły Podstawowej nr 87 imienia Henryka Jordana, tzw. tysiąclatki zrealizowanej na osiedlu Teatralnym w Nowej Hucie. Na początku XXI wieku budynek w Podgórzu przeszedł modernizację, wymieniono okna, elewacje pomalowano na jednolity biały kolor.

Opracowanie:
Michał Wiśniewski

Architektura więzi społecznych

Przedszkole Samorządowe nr 88 „Wesołe Ósemki”

Czytaj
W czerwcu 1949 roku, w narożu ulicy Stanisława Mierzwy i Gustawa Daniłowskiego na osiedlu Wandy, rozpoczęto budowę pierwszego bloku w Nowej Hucie. Nieopodal tego budynku znajduje się budynek Przedszko...

Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1

Czytaj
Szerokie uprawnienia samorządów w monarchii habsburskiej sprawiły, że Kraków już pod koniec XIX wieku miał własną sieć szkół, z czasem rozbudowywaną. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości Kraków, ...

Szkoła Podstawowa nr 39 im. Bartosza Głowackiego

Czytaj
Poszerzenie granic Krakowa w 1910 roku oznaczało zarówno powiększenie powierzchni miasta, jak i wzrost liczby ludności do około 140 tysięcy. Z myślą o nowych dzielnicach gmina rozpoczęła prace przy ro...

XVI Liceum Ogólnokształcące im. Krzysztofa Kamila Baczyńskiego

Czytaj
W 1949 roku rozpoczęto budowę Nowej Huty. Jako pierwszy powstał blok mieszkalny w narożu ulicy Stanisława Mierzwy i Gustawa Daniłowskiego na osiedlu Wandy. W najstarszej części nowohuckiego założenia ...

Szkoła Podstawowa nr 7 imienia Wojska Polskiego

Czytaj
W 1954 roku do krakowskich szkół uczęszczało 36225 dzieci. Liczba ta odpowiadała 8,5 % ogółu mieszkańców miasta. Szybki napływ osób szukających pracy w Krakowie oraz trwający wówczas rekordowy wzrost ...
Strona przygotowana w ramach projektuFundacji Instytut Architektury
Architektura więzi społecznych. Pawilony, domy kultury,szkoły, przedszkola i żłobki w osiedlach mieszkaniowych Krakowa.

Projekt jest organizowany i sfinansowany w ramach programu wspierania działalności podmiotów sektora kultury i przemysłów kreatywnych na rzecz stymulowania ich rozwoju, realizowany w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).

Zadanie realizowane jest dzięki wsparciu Unii Europejskiej w ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, Inwestycji A2.5.1: Program wspierania działalności podmiotów sektora kultury i przemysłów kreatywnych na rzecz stymulowania ich rozwoju.

Partnerzy